(close this window to go back to Thaicosderm)

ครีมกันแดดและการปกป้องผิวจากแสงแดด
สุหัทยา อังสุวรังษี

 

ทำไมจึงควรป้องกันผิวหนังจากแสงแดด

แสงแดด โดยเฉพาะช่วงความยาวคลื่นของอุลตราไวโอเลต มีผลต่อผิวหนังทั้งในระยะสั้น และระยะยาว

ระยะสั้น ถ้าได้รับแสงแดดมากเกินไป อาจเกิดการไหม้แดดได้ ส่วนในระยะยาวอาจทำให้ผิวหนังมีการแก่ก่อนวัย เป็นสาเหตุของมะเร็งผิวหนัง ทำให้ภูมิคุ้มกันของร่างกายลดลง เป็นต้น

ในผู้ป่วยโรคผิวหนังหลายชนิด เช่น SLE, DLE, PMLE, Solar urticaria, porphyria, xeroderma pigmentosum, actinic prurigo เป็นต้น จำเป็นต้องหลีกเลี่ยงแสงแดด เนื่องจากจะทำให้โรคกำเริบขึ้นได้

การจะเกิดมะเร็งผิวหนัง ขึ้นกับปัจจัยหลายอย่าง นอกจากเป็นผลสะสมจากการได้รับแสงอุลตราไวโอเลต ในระยะยาวแล้ว ยังขึ้นกับสีผิวของคนเราด้วย ในชนชาติที่ผิวขาว จะเกิดมะเร็งผิวหนังได้มากกว่าชนชาติที่สีผิวคล้ำ นอกจากนี้ตำแหน่งที่อาศัยอยู่ก็มีความสำคัญ ถ้าอยู่ใกล้เส้นศูนย์สูตร ก็มีปัจจัยเสี่ยงเพิ่มมากขึ้น  สำหรับคนไทย แม้มะเร็งผิวหนังจะไม่ได้พบมากเท่าในคนผิวขาว แต่มะเร็งผิวหนังบางชนิดก็มีความร้ายแรง และสามารถแพร่กระจายได้

สิ่งเหล่านี้ สามารถป้องกันได้ เพียงแต่ทำความเข้าใจถึงวิธีปฏิบัติตัวที่จะไม่ให้ผิวหนัง ต้องได้รับแสงแดดในปริมาณที่มากเกินไป ซึ่งอาจก่อให้เกิดผลเสียดังกล่าว ในขณะเดียวกัน ก็ยังสามารถใช้ชีวิตอยู่กับธรรมชาติ และมีกิจกรรมที่อยากทำได้พอสมควร ไม่ใช่ต้องหลบซ่อนอยู่แต่ในร่มเงาตลอดเวลา

(อ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ แสงแดดกับผิวหนัง)

การป้องกันผิวหนังจากแสงแดด

 ครีมกันแดดคืออะไร

ครีมกันแดด เป็นสารเคมีที่มีฤทธิ์ ช่วยปกป้องผิวหนังจากแสงแดด

ครีมกันแดด มีสองชนิด คือ

  1. chemical sunscreen มีคุณสมบัติในการดูดซับแสงแดด และทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางเคมี มีหลายชนิด บางชนิดกันได้แต่ UVB ได้แก่ PABA, Salicylates, Cinnamates  แต่บางชนิดก็สามารถกัน UVB และกันUVA ได้บางส่วน เช่น Benzophenones และบางชนิดเช่น Parsol 1789 กันได้แต่ UVA เป็นต้น 
    PABA เป็นสารเคมีที่ใช้กันมานาน แต่ต่อมาพบว่า มีการแพ้ได้บ่อย ทำให้ความนิยมลดลง สารในกลุ่ม Benzophenones ในระยะหลังก็พบการแพ้ได้บ่อยมากขึ้นเช่นกัน
  2. physical sunscreen ออกฤทธิ์โดยการสะท้อนแสงแดด ออกจากผิวหนัง ได้แก่ Titanium dioxide, Zinc oxide เป็นต้น สารในกลุ่มนี้ ป้องกันได้ทั้ง UVA และ UVB  และยังถูกดูดซึมเข้าผิวหนังน้อยมาก จึงไม่พบการแพ้ ข้อเสียคือ ทาแล้วจะมองเห็นผิวหน้าเป็นสีขาวเกินไป จึงได้มีการปรับปรุงให้ particle size มีขนาดเล็กลง เมื่อทาแล้วจะเห็นสีขาวน้อยลง แต่พบว่าการออกฤทธิ์เมื่อ particle size เล็กมากๆ จะเปลี่ยนเป็นแบบดูดซับแสง คล้ายกับ chemical sunscreen อย่างไรก็ตาม สารในกลุ่มนี้ค่อนข้าง inert จึงปลอดภัย ไม่ค่อยมีปัญหาเรื่องแพ้สัมผัส      

อะไรคือ SPF

SPF (Sun Protection Factor) คือตัวเลขที่บอกความสามารถของครีมกันแดด ในการป้องกันไม่ให้ผิวหนังเกิดการไหม้แดด 

ตัวเลขของ SPF คือจำนวนเท่าของระยะเวลาที่เราจะอยู่ท่ามกลางแสงแดด ได้โดยไม่เกิดการไหม้แดด เมื่อเทียบกับไม่ใช้ครีมกันแดด โดยผิวหนังที่ทำการทดสอบ จะทาครีมกันแดดในปริมาณ ๒ มก./ตร.ซม.  

ตัวอย่างเช่น ถ้าในเวลาปกติที่ไม่ใช้ครีมกันแดด ถ้าออกไปอยู่กลางแดด เป็นเวลาประมาณ ๓๐ นาที จะเกิดผิวไหม้ เมื่อใช้ครีมกันแดดที่มี SPF 15 จะสามารถอยู่ได้นานขึ้น ๑๕ เท่า โดยไม่มีอาการไหม้แดด  ซึ่งก็เท่ากับ ๗ ชั่วโมง ๓๐ นาที 

ครีมกันแดดที่มี SPF 15 จะกันแสง UVB ได้ประมาณ ๙๓%  SPF 30 จะกันได้ประมาณ ๙๗% และSPF 2 จะกันได้ประมาณ ๕๐%์ 

ข้อควรคำนึงเกี่ยวกับ SPF  

  1. แม้ว่า SPF จะสูงเท่าใด ก็ไม่ได้สามารถกันแสงอุลตราไวโอเลตได้ ๑๐๐%

  2. SPF บอกแต่ความสามารถในการป้องกัน UVB เท่านั้น เนื่องจากใช้การไหม้แดดเป็นตัววัด ซึ่งการไหม้แดดเป็นผลจาก UVB  
    ในปัจจุบัน ยังไม่มีตัววัดมาตรฐานสำหรับ UVA

  3. ผลของแสงอุลตราไวโอเลตบางอย่างต่อผิวหนัง เช่น การเกิดมะเร็งผิวหนัง การแก่ของผิวหนังก่อนวัย เป็นผลสะสม จากการได้รับแสงอุลตราไวโอเลต ในระยะยาว ในปริมาณแสงที่ต่ำกว่าแสงที่ทำให้เกิดการไหม้แดด และ UVA ก็มีผลทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ ได้เช่นเดียวกับ UVB  ดังนั้นแม้จะใช้ครีมกันแดดที่มี SPF สูงก็ตาม ไม่ได้หมายความว่า จะสามารถป้องกันผลของแสงแดดต่อผิวหนังได้ทุกอย่าง จึงยังคงต้องปกป้องผิว โดยวิธีอื่นร่วมด้วย 

  4. ดังได้บอกแล้วว่า การวัดค่า SPF นั้น มาตรฐานอยู่ที่ต้องทาครีมกันแดด ในปริมาณ ๒ มก./ตร.ซม.  ดังนั้นเวลาทาครีมกันแดด ถ้าทาบางเกินไป จะไม่ได้ SPF ตามที่ระบุไว้

 ไปยังบนสุดของหน้านี้

อะไรคือ waterproof และ water-resistant

waterproof  คือครีมกันแดดที่ยังคงสภาพSPF ที่กำหนด หลังจากทาครีมนี้ และอยู่ในนํ้าเป็นเวลา ๘๐ นาที 

water-resistant  คือครีมกันแดดที่ยังคงสภาพSPF ที่กำหนด หลังจากทาครีมนี้ และอยู่ในนํ้าเป็นเวลา ๔๐ นาที

จะเลือกครีมกันแดดอย่างไร

จำเป็นต้องใช้ครีมกันแดดทุกวันหรือไม่

คำถามนี้ คงไม่มีคำตอบตายตัว ขึ้นกับปัจจัยหลายอย่าง คงต้องพิจารณาความเหมาะสมในแต่ละบุคคล

อายุที่ควรเริ่มใช้ครีมกันแดด

เนื่องจากผลระยะยาวของแสงแดดต่อผิวหนังนั้น เป็นผลสะสมในระยะยาว มีการศึกษาว่า ปริมาณแสงแดด ๘๐% ที่คนเราได้รับ ตลอดทั้งชีวิตนั้น ได้มาตั้งแต่ช่วงอายุ ๑๘ ปีแรกของชีวิต ดังนั้น จึงแนะนำว่าในเด็ก ก็ควรปกป้องผิวหนังจากแสงแดดเช่นเดียวกัน เวลาเด็กไปว่ายน้ำ ควรทาครีมกันแดดให้ทั่วบริเวณที่อยู่นอกร่มผ้า รวมถึง ใบหน้า ใบหูด้วย และควรทาครีมกันแดดก่อนลงน้ำอย่างน้อย ๓๐ นาที

อย่างไรก็ตาม ไม่แนะนำให้ใช้ครีมกันแดดในเด็กที่เล็กมาก เช่นอายุต่ำกว่า ๖ เดือน ควรจะให้เด็กหลีกเลี่ยงแสงแดด

การแพ้ครีมกันแดด

ครีมกันแดดในปัจจุบัน มักมีส่วนผสมของสารเคมีหลายชนิด เนื่องจากยังไม่มีตัวใดที่สามารถป้องกันได้สมบูรณ์ ทั้ง UVA และ UVB จึงทำให้มีโอกาสแพ้สารเคมีในครีมกันแดดได้มากขึ้น นอกจากนี้ ยังอาจแพ้สารตัวอื่นที่ผสมเข้าไปเพื่อเป็น antioxidant, preservative หรือ emulsifier ได้ด้วย

โดยทั่วไป สารเคมีในกลุ่ม chemical sunscreen จะพบการแพ้ได้ โดยเฉพาะ PABA และ Benzophenones พบการแพ้ได้บ่อย  ส่วน physical sunscreen ค่อนข้างปลอดภัย เนื่องจากไม่ถูกดูดซึมเข้าสู่ผิวหนัง

 ผลของครีมกันแดดต่อการสร้างวิตะมินดีในร่างกาย

มีคำถามว่า ถ้าใช้ครีมกันแดดเป็นประจำทุกวัน จะทำให้ร่างกายขาดวิตะมินดีหรือไม่ สำหรับในประเทศไทย ซึ่งมีแสงแดดตลอดทั้งปี การใช้ครีมกันแดดไม่มีผลให้ร่างกายขาดวิตะมินดี

 ไปยังบนสุดของหน้านี้

copyright©2000-2,Thaicosderm.org, All rights reserved
disclaimer
http://www.thaicosderm.org
webmaster@thaicosderm.org